Jak z przedszkolaka uczynić pierwszaka, czyli o dojrzałości szkolnej

Ocena użytkowników: / 0
SłabyŚwietny 

JAK Z PRZEDSZKOLAKA UCZYNIĆ PIERWSZAKA – CZYLI KILKA SŁÓW O DOJRZAŁOŚCI SZKOLNEJ

Dojrzałością szkolną nazywamy to wszystko, co wiąże się z właściwościami dziecka niezbędnymi dla realizacji zadań stawianych mu przez szkołę. Sam wiek dziecka nie decyduje o jego gotowości do pokonania progu szkolnego. Wychowanie przedszkolne pozwala jednak na wzrost możliwości dzieci w zakresie osiągnięcia dojrzałości szkolnej.

Jak wynika z badań, gotowość szkolna uwarunkowana jest przez:

  • czynniki zewnętrzne – przedszkole
  • czynniki środowiskowe – najbliższa rodzina
  • możliwości psychofizyczne dziecka


Początki kariery szkolnej, w każdym indywidualnym przypadku są uzależnione od wielu czynników:

  • zainteresowania szkołą i chęci uczenia się
  • poziomu rozwoju emocjonalnego i fizycznego dziecka
  • ogólnego zasobu wiedzy
  • nabytych umiejętności
  • dobrej samooceny dziecka
  • umiejętności komunikacji językowej
  • poziomu rozumienia i umiejętności rozwiązywania problemów
  • sprawności manualnej
  • samodzielności w myśleniu i działaniu
  • motywacji do aktywności poznawczej
  • gotowości do podjęcia nauki czytania i pisania (analiza i synteza wyrazowa)
  • odpowiedniego przygotowania do rozpoczęcia nauki matematyki (myślenie abstrakcyjne – oderwanie od konkretu)


ROZWÓJ FIZYCZNY:

Im większa sprawność fizyczna, tym mniejszy wysiłek dziecko wkłada w wykonywanie różnych czynności, np.:

  • siedzenie w ławce
  • droga do szkoły
  • pisanie
  • rysowanie
  • wycinanie
  • wszelki wysiłek fizyczny


Ogólna sprawność ruchowa oraz koordynacja wzrokowo – ruchowa jest przydatna w wykonywaniu różnorodnych czynności, takich jak:

  • działalność plastyczno - konstrukcyjna
  • samoobsługa
  • pełnienie obowiązku dyżurnego
  • pisanie i rysowanie
  • zabawa


W sferze rozwoju fizycznego dziecko powinno być sprawne ruchowo, sprawne manualnie, mieć ukończony proces lateralizacji, poziom koordynacji wzrokowo – ruchowej i poziom percepcji wzrokowej co najmniej na poziomie wieku. Winno też posiadać odporność na zmęczenie oraz na choroby.

ROZWÓJ UMYSŁOWY

Nabyte w wieku przedszkolnym wiadomości, doświadczenia oraz spostrzeżenia stają się podstawą do rozwoju wyobrażeń, pojęć oraz myślenia, które w tym wieku oparte jest głównie o konkret znany dziecku (tzw. myślenie konkretno - obrazowe).
Z myśleniem wiążą się natomiast takie procesy jak:

  • analiza i synteza (tzn. podział całości na poszczególne części oraz łączenie części w całość)
  • porównywanie i przeciwstawianie
  • porządkowanie
  • uogólnianie oraz inne sposoby rozumowania

O prawidłowym rozwoju dziecka 7 - letniego  świadczą:

  • ukończony rozwój mowy (prawidłowa artykulacja)
  • umiejętność wypowiadania się w sposób zrozumiały, poprzez opowiadanie, zadawanie pytań, wyrażanie własnych sądów i ocen, konstruowanie zdań
  • bogate słownictwo, wiedza ogólna o sobie i najbliższym otoczeniu
  • rozbudzona ogólna ciekawość i zainteresowania poznawcze
  • interesowanie się czytaniem i pisaniem
  • rozumienie znaczenia wyrazów jako graficznych odpowiedników słów
  • umiejętność dokonywania analizy słuchowej i wzrokowej (niezbędnej w procesie różnicowania kształtów, dźwięków, ich rozpoznawania, porównywania i odtwarzania)
  • orientacja przestrzenna: góra, dół, w lewo, w prawo, na, pod, obok, itp., umożliwiająca rozpoznawanie i odtwarzanie kierunków, położenia i proporcji wymiarów odwzorowywanych form graficznych
  • pamięć ruchowa, czyli umiejętność przetwarzania obrazu graficznego lub obrazu ruchu
  • rozumienie i określanie stosunków przestrzennych, czasowych i ilościowych w praktycznym działaniu
  • klasyfikowanie przedmiotów według wielkości, kształtu, koloru, przeznaczenia
  • umiejętność dodawania i odejmowania na konkretach w zakresie dziesięciu
  • rysunki bogate w szczegóły z wykorzystaniem różnorodnych kolorów

DOJRZAŁOŚĆ EMOCJONALNA

  • zdolność koncentrowania uwagi na jednej czynności przez dłuższy okres czasu (uważne słuchanie ze zrozumieniem tego, co mówi nauczyciel)
  • rozumienie i spełnianie poleceń nauczyciela
  • doprowadzanie rozpoczętej pracy do końca
  • równowaga psychiczna (umiejętność panowania nad swoimi emocjami)
  • samodzielność
  • łatwość nawiązywania kontaktów z nauczycielem i kolegami
  • wrażliwość
  • umiejętność zapanowania nad swoimi reakcjami emocjonalnymi
  • zdolność do pracy w zespole
  • zdolność do dłuższego wysiłku, koncentracji uwagi
  • umiejętność pogodzenia się z porażką
  • spokojne przyjmowanie niepowodzeń, podejmowanie nowych zadań bez lęku
  • umiejętność przestrzegania określonej dyscypliny, wymagań i przepisów porządkowych, współżycia w grupie

CZEGO NALEŻY NAUCZYĆ DZIECKO ZANIM PÓJDZIE DO SZKOŁY?

Przede wszystkim należy zadbać o ukształtowanie w dziecku pozytywnego stosunku i dobrej samooceny. Ukształtować u dziecka pozytywny obraz  szkoły. Pozostałe oddziaływania wychowawcze uzależnione są od indywidualnego rozwoju dziecka.
Nie należy jednak zapominać o:

  • wyrabianiu samodzielności - przede wszystkim nie wyręczać, dziecko musi popełnić błędy
  • kształtowaniu wytrwałości i systematyczności
  • wzbogacaniu wiedzy o świecie - czytanie bajek
  • rozwijaniu spostrzegawczości i myślenia
  • pobudzaniu do działania
  • bogaceniu doświadczeń życiowych
  • uczeniu poprawnej i prawidłowej wymowy
  • wyrabianiu umiejętności słuchania i patrzenia
  • rozwijaniu zainteresowań książką
  • usprawnianiu ręki dziecka
  • nabywaniu przez dziecko doświadczeń matematycznych
  • wpajaniu zasad kulturalnego zachowania się
  • kształtowaniu postaw życzliwości i wzajemnej pomocy w stosunku do innych kolegów
  • nauce podstawowych zasad ruchu drogowego
  • przyzwyczajaniu dziecka do stałego rozkładu dnia
  • kształtowaniu pozytywnej motywacji uczenia się.